Czasopismo „Cenne, Bezcenne, Utracone”
Ewa Witkowska z Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego wraca do historii zrabowania 29 cennych ikon ze zbiorów Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie w grudniu 1990 roku, którą opisywała szerzej w jednym z wcześniejszych numerów.
W artykule wspominała również, że resort kultury prowadzi działania zmierzające do odzyskania kolejnych dwóch ikon z Olsztyna. Jedna z tych spraw niedawno zakończyła się sukcesem. 17 kwietnia 2025 roku w Muzeum Warmii i Mazur odbyło się uroczyste przekazanie trzeciej – już odzyskanej – ikony ze skradzionego zbioru 29 dzieł sztuki. Ta ikona to Mandylion – oblicze Chrystusa w nimbie krzyżowym, ukazane na tle białej chusty rozpiętej za dwa górne rogi.
Jak odzyskano ikonę? Polecamy lekturę krótkiego komunikatu. Więcej ciekawych informacji do przeczytania pod adresem.
https://cennebezcenne.pl/archiwum/nr-1108-2109-2025/
Wykład dr Jarosława Sobieraj
Wycieczka „Znam powiat kaliski”
Spotkanie autorskie z Łukaszem Bajda
19.01.2026 r. w siedzibie Oddziału PTTK Rzeszów miało miejsce spotkanie autorskie Łukasza Bajdy. Książka wydana przez Wydawnictwo Libra PL którą można też nabyć w Oddziale PTTK Rzeszów. Serdecznie polecamy tę lekturę.
Po spotkaniu oczywiście autografy i… specjalne zdjęcie Autora wśród… trochę innych Ziemian, czyli na tle strachów polnych, w fotografii Zbigniew Sewerniak.
Foto: Danuta Wojnar-Płaza, Kaja Materna-Nizioł, Andrzej
120-lecie Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego
120-lecie Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego (1906-2026)
Rok 2026 to wyjątkowa rocznica – mija 120 lat od powstania Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego (PTK), jednej z najstarszych organizacji społecznych w Polsce, której działalność odegrała ogromną rolę w kształtowaniu postaw patriotycznych i poznawczych Polaków.
Towarzystwo powstało w 1906 roku w Warszawie, w czasach zaborów, na terenie tzw. Królestwa Polskiego (zaboru rosyjskiego). Jego założycielami byli m.in. Aleksander Janowski, Karol Hofman, Kazimierz Kulwieć, Zygmunt Gloger i Kazimierz Czerwiński – ludzie nauki, kultury i oświaty, którzy pragnęli rozbudzać w społeczeństwie miłość do ojczystej ziemi i jej dziedzictwa.
Ideą przewodnią PTK stało się hasło:
„Przez poznanie kraju do jego umiłowania, przez umiłowanie do czynów ofiarnych.”
W czasach, gdy Polska nie istniała na mapie Europy, działalność Towarzystwa miała głęboki wymiar patriotyczny. Poprzez organizowanie wycieczek, odczytów, wystaw, a także gromadzenie zbiorów naukowych i opiekę nad zabytkami, PTK uczyło Polaków poznawać i doceniać piękno własnego kraju.
W 1909 roku powstała Komisja Wycieczkowa, która zainicjowała rozwój ruchu przewodnickiego i krajoznawczego. Wśród jego pionierów wyróżniali się m.in. Aleksander Janowski i Mieczysław Orłowicz, propagatorzy turystyki górskiej i nizinnej.
Działalność Towarzystwa została przerwana przez I wojnę światową, lecz po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku PTK szybko się odrodziło, obejmując swoim zasięgiem cały kraj. W okresie międzywojennym powstały liczne oddziały regionalne, a Towarzystwo stało się ważnym ośrodkiem edukacji krajoznawczej i turystycznej.
II wojna światowa ponownie zahamowała jego rozwój, a po jej zakończeniu zmienione realia polityczne wymusiły reorganizację. W 1950 roku doszło do połączenia Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego z Polskim Towarzystwem Tatrzańskim, co dało początek nowej organizacji –Polskiemu Towarzystwu Turystyczno-Krajoznawczemu (PTTK). Dziedzictwo PTK pozostaje jednak żywe – to właśnie z jego tradycji wyrosła współczesna idea krajoznawstwa, turystyki i ochrony dziedzictwa narodowego w Polsce. Obchody 120-lecia w 2026 roku stanowią doskonałą okazję do przypomnienia dorobku Towarzystwa i jego wkładu w rozwój świadomości narodowej oraz kultury poznawania ojczystego kraju.


















